Na Hoofdstuk 1 De Scherven Lijmen en Hoofdstuk 2 Een Gelaat van Zand aan de Grens van de Zee ga ik de komende tijd aan de slag met een nieuw hoofdstuk in de speurtocht naar een nomadisch perspectief: Hoofdstuk 3 The Practice of Everyday Life.
Vast onderdeel in al mijn presentaties is de artbook-kist Wegen. Een van de artbooks in deze kist is een losbladig boek waarin ik 10 gedichten heb geschreven over makers die mij inspireerden: Martin Heidegger, Richard Long, Richard Deacon, Joost Conijn, Lucebert, Constant Nieuwenhuys, Robert Johnson en Gilles Deleuze. De overeenkomst tussen deze mensen is dat zij in hun werk op zoek zijn. Dat hun zoektocht niet vooraf voorspelbaar is en dat ze onderweg mogelijkheden zien die ze niet zouden ontdekken als ze niet ‘onderweg’ waren gegaan. Allemaal mensen die denken, kijken en maken vanuit een nomadisch perspectief. Een centraal woord dat het werk van deze mensen te benoemt is: SLUIPWEGEN.
Onder hen is ook de Franse filosoof Michel de Certeau. In 1984 publiceerde hij een boek onder de titel: The Practice of Everyday Life. In het artbook Wegen schreef ik ook een gedicht over zijn ideeën:
De ideeën van De Certeau neem ik als uitgangspunt voor de volgende expeditie: ‘The Practice of Everyday Life’.
Uitgeverij SUN publiceerde in 1996 een bundel essays over het werk van Michel de Certeau: ‘Sluipwegen van het denken, Over Michel de Certeau’. De Certeau pleit er in een groot deel van zijn werk voor sluipwegen te bewandelen, je te gedragen als een smokkelaar. Niet voor niets wordt de kaft van deze bundel geïllustreerd met de afbeelding van een smokkelaar, gemaakt door Frans Masareel.
In de bijdrage van Peter Venmans in deze bundel worden met name de termen ‘langue et parole’ geduid. ‘Langue’ staat voor het systeem, de regels, de afspraken en de protocollen. Terwijl ‘parole’ de manier is waarop we met die regels omgaan, er zelf invulling aan geven, er langs proberen te sluipen, een eigen kleur toevoegen.
In de ‘parole’ manifesteert zich het leven van alledag waarin we als een smokkelaar via sluipwegen onze eigen invulling aan de dingen geven.
‘Parole’ raakt aan het concept van een nomadisch perspectief waarin protocollen, spreadsheets en stappenplannen alleen maar in de weg zitten om betekenis te geven aan de wereld waarin we leven. De eerste contouren van dit nieuwe hoofdstuk tekenen zich al af. Ik ben benieuwd wat er allemaal te ontdekken valt.
Aan de slag dus!